چکیده: حضور فلزات سنگین دارای اثرات زیان‌بار بر محیطزیست و تولید محصولات کشاورزی است. باتوجه‌به گسترش روزافزون آلایندههای صنعتی و پسماندها و آلودگی بیش‌ازپیش محیطزیست، لزوم اتخاذ راهکارهایی باهدف مقابله با این معضل بزرگ ضروری به نظر می‌رسد. این پژوهش باهدف ارزیابی پاسخ های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی شنبلیله نسبت به کاربرد دوپامین (صفر و 200 میکرومولار) و پلاسمای غیرحرارتی (دو زمان پرتودهی 2 و 4 دقیقه و دو ولتاژ 4 و 6 کیلوولت، با فرکانس 20 کیلوهرتز) تحت تنش فلزات کادمیوم (µmol/L300) و کروم (µmol/L300) با تمرکز بر تغییرات محتوای آنان در اندام هوایی گیاه شنبلیله انجام شد. بر طبق یافته‌های حاصل از این پژوهش، دوپامین و پلاسمای غیرحرارتی به‌صورت معنیداری با تحریک پاسخهای دفاعی شنبلیله تحت تنش کادمیوم و کروم پاسخ‌های فیزیکی-بیوشیمیایی را تعدیل کردند، تا در نهایت مقاومت شنبلیله افزایش یابد. کاربرد این دو فناوری در گیاهان تیمار شده با فلزات سنگین منجر به افزایش محتوای رنگدانه‌های گیاهی، آب نسبی، فعالیت آنتی اکسیدانهای آنزیمی و غیرآنزیمی، محتوای قند، فنول، پرولین شد. درحالی‌که، محتوای پراکسید هیدروژن، مالوندیآلدئید و شاخص نشت الکترولیت کاهش یافتند. علاوه بر این، تیمار پلاسمای غیرحرارتی با ولتاژ 6 کیلوولت و زمان پرتودهی 2 دقیقه جذب کادمیوم و کروم را به ترتیب 18 و 30 درصد توسط گیاه کاهش داد. همچنین، کاربرد دوپامین در گیاهان تیمار شده با کادمیوم و کروم به ترتیب منجر به کاهش 14 و 24 درصدی این فلزات در اندام هوایی شنبلیله شد. نتایج پژوهش انجام شده نشان می‌دهد، کاربرد پلاسمای غیرحرارتی و دوپامین منجر به تقویت مکانیسم‌های دفاعی و تعدیل فعالیتهای متابولیکی در شنبلیله شده است که ماحصل این تغییرات جذب کمتر کادمیوم و کروم توسط گیاه بوده است. نتایج این پژوهش می‌تواند در پالایش خاک‌های آلوده به مواد رادیواکتیو هسته‌ای نیز راهگشا باشد.