چکیده: حکمرانی خوب به‌عنوان مجموعه‌ای از اصول و سازوکارهای نهادی، می‌تواند کیفیت و کارایی سیاست‌ها و برنامه‌های توسعه را تحت‌تأثیر قرار دهد. با توجه به شرایط خاص نهادهای دولتی عراق و چالش‌های فراروی اجرا، بررسی این‌که کدام ابعاد حکمرانی خوب در افزایش کارایی برنامه‌ریزی توسعه مؤثرتر هستند، اهمیت می‌یابد. ازاین‌رو، این پژوهش به سنجش اثر ابعاد حکمرانی خوب بر کارایی برنامه‌ریزی توسعه در نهادهای دولتی عراق می‌پردازد.با توجه به چالش‌های خاص سیاسی، اقتصادی و اجتماعی موجود در این کشور، هدف اصلی تحقیق بررسی نقش ابعاد مختلف حکمرانی خوب به عنوان ابزاری برای بهبود کارایی برنامه‌ریزی توسعه در نهادهای دولتی بوده است. جامعه آماری پژوهش شامل کارشناسان، مدیران میانی و ارشد و برنامه‌ریزان فعال در وزارتخانه‌های کلیدی عراق مرتبط با برنامه‌ریزی و توسعه (نظیر وزارت برنامه‌ریزی، بودجه، نفت و امور محلی) است که برآورد اولیه آن حدود ۴۵۰ نفر در سال ۲۰۲۴ می‌باشد. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران حدود ۱۴۶ نفر تعیین و برای پوشش عدم‌پاسخ‌گویی و داده‌های ناقص به ۱۶۰ نفر افزایش یافت و نمونه‌گیری نیز به‌صورت غیرتصادفی انجام شد.برای تجزیه و تحلیل داده ها، از روش تحلیل معادلات ساختاری و نرم‌افزار PLS استفاده شده است. در این تحقیق، شش بعد از حکمرانی خوب شامل شفافیت، پاسخگویی، حاکمیت قانون، مشارکت‌جویی و کارایی نهادی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تحلیل نشان داد که مؤلفه‌های «پاسخگویی»، «مشارکت‌جویی» و «کارایی نهادی» تأثیر مثبت و معناداری بر کارایی برنامه‌ریزی توسعه دارند. به‌علاوه، پژوهش نتوانست رابطه‌ای مثبت و معنادار برای «شفافیت» و «حاکمیت قانون» پیدا کند، بلکه این مؤلفه‌ها اثرات منفی بر کارایی برنامه‌ریزی نشان دادند. یافته‌های این مطالعه نشان‌دهنده ضرورت بازنگری در فرآیندهای اجرایی مربوط به شفافیت و حاکمیت قانون به منظور بهبود کارایی نهادهای دولتی عراق است. این تحقیق می‌تواند به عنوان یک پایه برای سیاست‌گذاری و تحقیقاتی آتی در زمینه حکمرانی خوب و توسعه پایدار در عراق مورد استفاده قرار گیرد.