چکیده: در دنیای امروز که فناوری اطلاعات نقش محوری در رشد و توسعه سازمان‌ها ایفا می‌کند، انتخاب و ارزیابی نیروی انسانی متخصص در این حوزه از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این پژوهش با عنوان "ارزیابی و رتبه‌بندی مهارت‌های مورد نیاز برای کارکنان بخش فناوری اطلاعات: تکنیک فرصت از دست رفته بر مبنای فاصله در فضای مختصات قطبی"، به بررسی چالش‌های استخدام و اولویت‌بندی مهارت‌ها در بخش فناوری اطلاعات می‌پردازد. بیان مسئله نشان می‌دهد که بین مهارت‌های فناوری اطلاعات و عملکرد سازمانی ارتباط مثبتی وجود دارد، اما مدیران فناوری اطلاعات اغلب فاقد مهارت‌های بین‌فردی و رهبری لازم هستند، که منجر به شکست پروژه‌ها می‌شود. مطالعات پیشین بر لزوم ترکیبی از مهارت‌های فنی (مانند برنامه‌نویسی و تحلیل سیستم‌ها) و مهارت‌های نرم (مانند ارتباط، مذاکره و مدیریت پروژه) تأکید دارند. همچنین، ویژگی‌های روانشناختی، عینی و شخصی مانند کار تیمی، ثبات عاطفی و گشودگی به نوآوری برای رقابت‌پذیری ضروری است. با توجه به پیچیدگی تصمیم‌گیری در استخدام، به ویژه پس از همه‌گیری کووید-19 که تقاضا برای متخصصان فناوری اطلاعات را افزایش داد، این پژوهش از روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره استفاده می‌کند تا مهارت‌ها را ارزیابی و رتبه‌بندی کند. ضرورت پژوهش از جهانی شدن، تغییرات سریع فناوری و تأثیر کووید-19 ناشی می‌شود. طبق گزارش دفتر آمار کار ایالات متحده اشتغال در بخش IT در دوره همه‌گیری 1.2 درصد رشد داشت، در حالی که اشتغال کلی 17.6 میلیون شغل کاهش یافت. این امر نیاز به نیروی کار ماهر را برجسته می‌کند، اما فرآیند انتخاب پرسنل اغلب با ابهامات کیفی و کمی همراه است. تحقیقات پیشین روش‌هایی مانند AHP فازی، TOPSIS فازی، VIKOR فازی و ELECTRE را برای انتخاب پرسنل پیشنهاد کرده‌اند، اما این پژوهش یک مدل ترکیبی نوین مبتنی بر تکنیک فرصت از دست رفته بر مبنای فاصله در فضای مختصات را معرفی می‌کند. این تکنیک با محاسبه فرصت‌های از دست‌رفته و فاصله در فضای قطبی، رتبه‌بندی دقیق‌تری ارائه می‌دهد و بر پایه روش معیار پایه برای وزن‌دهی معیارها و دلفی فازی برای شناسایی مهارت‌ها استوار است. اهداف پژوهش شامل شناسایی مهارت‌های مورد نیاز کارکنان فناوری اطلاعات (هدف 1) و اولویت‌بندی آنها با تکنیک OPLO-POCOD (هدف 2) است. سوالات تحقیق عبارتند از: مهارت‌های مورد نیاز کارکنان IT چیست؟ و چگونه می‌توان با OPLO-POCOD آنها را اولویت‌بندی کرد؟ سابقه موضوع نشان‌دهنده تأثیر همه‌گیری بر نیروی کار فناوری اطلاعات است، جایی که نقش‌هایی مانند توسعه نرم‌افزار، امنیت سایبری و علوم داده تقاضای بالایی دارند. طبقه‌بندی مهارت‌ها به سه گروه حرفه‌ای، کاربردی و پایه و تأکید بر مهارت‌های رفتاری از جمله جنبه‌های کلیدی است. روش تحقیق ترکیبی است: دلفی فازی برای غربالگری مهارت‌ها با استفاده از نظر کارشناسان و اعداد فازی، BCM برای وزن‌دهی معیارها با مقایسه‌های زوجی و OPLO-POCOD برای رتبه‌بندی با مراحل تشکیل ماتریس تصمیم، نرمال‌سازی، محاسبه فرصت از دست‌رفته، فاصله قطبی و درجه فرصت از دست‌رفته. این مدل در بخش فناوری اطلاعات یک شرکت در عراق (به عنوان کشور در حال توسعه) پیاده‌سازی می‌شود و معیارهایی مانند امتیاز مرکز ارزیابی و مصاحبه حضوری را ادغام می‌کند. نتایج مورد انتظار شامل چارچوبی عینی برای تصمیم‌گیری است که ابهامات انسانی را کاهش می‌دهد و تطابق کاندیداها با ارزش‌های سازمانی را افزایش می‌دهد. این پژوهش به شکاف ادبیات در اقتصادهای نوظهور پس از کووید-19 پاسخ می‌دهد و بینش‌های عملی برای مدیران منابع انسانی ارائه می‌کند. زمان اجرای تحقیق 6 ماه است، با مراحل مطالعه ادبیات، جمع‌آوری داده، پیاده‌سازی، تحلیل و نگارش. هزینه‌ها عمدتاً شامل مواد و اندازه‌گیری است، و پژوهش غیرتقاضا محور است. در نهایت، این مطالعه نه تنها به اولویت‌بندی مهارت‌ها کمک می‌کند، بلکه مبنایی برای مطالعات آینده در صنایع مختلف فراهم می‌آورد.